شخصیت شناسی زن در روایات
"شخصیت شناسی زن در روایات"

 

**شخصیت شناسی زن در روایات

1-ارزش و قیمت زن

2-بیشترین خیر در زنان

3- نیکو بودن دختران

4-دختران سپر آتش

5-دختران عامل بهشتی شدن والدین

6-دختران نشانه خوش قدمی مادران

7-ارزش معنویِ داشتن دختر

8-ورود خیر و برکت به منزل پیامبر(ص) با ولادت یک دختر

9-توجه خاص پیامبر(ص)به دختر خود

10-بیشترینِ افراد اهل بهشت

11-جایگاه معنوی مادران

12- رابطه مستقیم ایمان و ولایت با علاقه و محبت به زنان

13- نحوه توجه به ویژگیها و خصوصیات زنان

14-چگونگی رفتار با زنان و دختران و مادران

15- زن مونس و همدم همسر

16-ارزش کار و کمک به دختر

17-آزادی برده در قبال قتل دختر

18-عنایت خداوند به حضرت ابراهیم(ع) با اعطای دختر به ایشان

19-دختری که هفتاد پیامبر از نسل او بود

20-ارزش کار زن در خانه و پاداش حمل و بچه داری او

 

1-ارزش و قیمت زن:

اَبَا عَبْدِ اللَّهِ ع یَقُولُ لَیْسَ لِلْمَرْاَهِ خَطَرٌ لَا لِصَالِحَتِهِنَّ وَ لَا لِطَالِحَتِهِنَّ اَمَّا صَالِحَتُهُنَّ فَلَیْسَ خَطَرُهَا الذَّهَبَ وَ الْفِضَّهَ بَلْ هِیَ خَیْرٌ مِنَ الذَّهَبِ وَ الْفِضَّهِ وَ اَمَّا طَالِحَتُهُنَّ فَلَیْسَ التُّرَابُ خَطَرَهَا بَلِ التُّرَابُ خَیْرٌ مِنْهَا.

امام صادق (ص) می فرمایند: نه می توان برای زنان خوب قیمتی در نظر گرفت و نه می توان برای زنان بد قیمتی مشخص نمود. زن خوب چنان با ارزش است که نمی توان با ارزشترین چیزها مانند طلا و نقره و الماس و... را هم تراز او قرار داد و زنان بد هم از بی ارزش ترین اشیاء مانند خاک بی ارزش تر هستند.(1)

 

2-بیشترین خیر در زنان:

1-2-قَالَ ابا عَبدالله (ع): اَکْثَرُ الْخَیْرِ فِی النِّسَاءِ.

 امام صادق (ع) می فرمایند: بیشترین خیر در زنان است. (2)

 

2-2-رسول الله (ص): اَلمَراَهُ الصّالِحَهُ اَحَدُ الکاسِبَینِ.
پیامبر (ص) می فرمایند: زن شایسته یکی از دو عامل پیشرفت خانواده است. (3)

 

فداکاری، عطوفت، مهربانی و رقت قلب از امور خیری است که بیشترینش در زنان است. تاثیر زن در خانواده بیشتر از مرد است حتی در خود مرد. زنان خوب باعث رشد مردان و فرزندان می شوند.

 

3-نیکو بودن فرزند دختر:

1-3-قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص نِعْمَ الْوَلَدُ الْبَنَاتُ مُلْطِفَاتٌ مُجَهِّزَاتٌ مُونِسَاتٌ مُبَارَکَاتٌ مُفَلِّیَاتٌ .

پیامبر(ص)فرمودند: چه نیکو ست فرزند دختر، شیرین کننده زندگی و کمک کننده به دیگران است، زود انس می گیرد و برکت زندگی است و باز کننده چهره و رفع کننده خستگی از چهره می باشد.(4)

 

2-3-انْ اَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ الْبَنَاتُ حَسَنَاتٌ وَ الْبَنُونَ نِعْمَهٌ فَإِنَّمَا یُثَابُ عَلَی الْحَسَنَاتِ وَ یُسْاَلُ عَنِ النِّعْمَهِ.

امام صادق (ع): پسران نعمت الهی هستند ولی دختران حسنات الهی می باشند خداوند از نعمتها سوال می کند و به حسنات پاداش می دهد.(5)

 

دختران حسنه هستند خداوند در قرآن درباره حسنه می فرماید: مَن جَاء بِالْحَسَنَهِ فَلَهُ عَشْرُ اَمْثَالِهَا ... هر کس کار نیکی بیاورد ده برابر آن [پاداش] خواهد داشت...(6)

 

3-3-عَنْ اَبِی الْحَسَنِ الرِّضَا ع قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص إِنَّ اللَّهَ تَبَارَکَ وَ تَعَالَی عَلَی الْإِنَاثِ اَرَقُّ مِنْهُ عَلَی الذُّکُور.ِ

امام رضا (ع) فرمودند: خداوند متعال بر دختران مهربان‏تر است تا پسران. (7)

 

4-3-الإمامُ علیٌّ علیه السلام : کانَ رسولُ اللّه ِ صلی الله علیه و آله إذا بُشِّرَ بِجارِیَهٍ قالَ : رَیحانَهٌ و رِزقُها علَی اللّه عَزَّ و جلَّ.

امام علی (ع) نقل کرده اند هرگاه به رسول خدا صلی الله علیه و آله مژده می دادند که برایش دختری به دنیا آمده است، می فرمود: دسته گل است و روزیش را خداوند عزّ و جلّ می دهد. (8)

 

5-3-رسولُ اللّه صلی‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :لا تَکرَهوا البَناتَ؛ فإنَّهُنَّ المُونِساتُ الغالِیاتُ.

پیامبر (ص): دختران را بد ندانید؛ زیرا آنها مونس‏های گرانبهایی هستند . (9)


6-3-رسولُ اللّه صلی‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم: رَحِمَ اللّه‏ اَبَا البَناتِ، اَلبَناتُ مُبارَکاتٌ مُحَبِّباتٌ وَ البَنونَ مُبَشِّراتٌ وَ هُنَّ الباقیاتُ الصّالِحاتُ.
پیامبر (ص): رحمت خدا بر پدری که دارای دخترانی است! دختران، با برکت و دوست داشتنی‏اند و پسران، مژده آورند. دختران باقیات الصالحات (بازماندگان شایسته) اند. (10)

 

7-3-رسولُ اللّه (ص)خَیْرُ اَوْلادِکُمْ اَلْبَناتُ.
پیامبر (ص): بهترین فرزندان شما دختران هستند. (11)

 

8-3-قَالَ رَسُولُ اللَّهِ (ص) مَا مِنْ بَیْتٍ فِیهِ الْبَنَاتُ إِلَّا نَزَلَتْ کُلَّ یَوْمٍ عَلَیْهِ اثْنَتَا عَشْرَهَ بَرَکَهً وَ رَحْمَهً مِنَ السَّمَاءِ وَ لَا یَنْقَطِعُ زِیَارَهُ الْمَلَائِکَهِ مِنْ ذَلِکَ الْبَیْتِ یَکْتُبُونَ لِاَبِیهِمْ کُلَّ یَوْمٍ وَ لَیْلَهٍ عِبَادَهَ سَنَهٍ.

پیامبر (ص) فرمودند: هر خانه‌ای که در آن دختر باشد، هر روز دوازده برکت و رحمت از آسمان ارزانی‌اش می­شود و زیارت فرشتگان از آن خانه قطع نمی‌گردد، در حالی که در هر شبانه روز برای پدر آن دختران عبادت یکسال نوشته می­شود.(12)

 

9-3--رَسُولِ اللَّهِ ص اَنَّهُ قَالَ فِی حَدِیثٍ وَ مَنْ عَالَ وَاحِدَهً اَوِ اثْنَتَیْنِ مِنَ الْبَنَاتِ جَاءَ مَعِی یَوْمَ الْقِیَامَهِ کَهَاتَیْنِ وَ ضَمَّ إِصْبَعَیْه.

پیامبر (ص): هر کس یک دختر و یا دو دختر را سرپرستی کند روز قیامت با من وارد می شود همچون دو انگشتی که کنار هم قرار گرفته باشند.(13)

4-دختران سپر آتش دوزخ پدران

1-4-رسولُ اللّه صلی‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم :مَن کانتْ لَه ابنهٌ فادّبَها واحْسَنَ ادَبها ، وعلّمَها فاحْسَنَ تعلیمَها ؛ فاوسَعَ علَیها مِن نِعمِ اللّه ِ الّتی اسبَغَ علَیهِ ، کانَتْ لَه مَنَعهً وسِتْرا مِن النّار.
هر که دختری داشته باشد وخوب تربیتش کند واو را به خوبی دانش بیاموزد واز نعمتهایی که خداوند به او عطا کرده به وفور بهره مندش سازد، آن دختر، سپر و پوشش پدر در برابر آتش دوزخ خواهد بود.(14)

 

 2-4-رسولُ الله ص قَالَ لَیسَ اَحَدٌ مِن اُمَتی یَعُولُ ثَلاثَ بَناتٍ اَو ثَلاثَ بَناتٍ اَو ثَلاثَ اَخواتٍ فَیُحسِنُ اِلَیهنَّ اِلا کُنَّ لَهُ سِتراً مَن النار.

کسی از امت من نیست که بار زندگی سه دختر و یا سه خواهر را بر پشت کشد و به آنها نیکی کند مگر آنها پرده وی از دوزخ شوند.(15)

 

3-4-رسول الله ص قَالَ مَنِ ابْتُلِیَ بِشَیْ‏ءٍ مِنْ هَذِهِ الْبَنَاتِ فَاَحْسَنَ إِلَیْهِنَّ کُنَّ لَهُ سِتْراً مِنَ النَّارِ.

پیامبر (ص) فرمودند: اگر کسی به خاطر دختران با مشکلاتی روبرو شود و با آنها به خوبی رفتار نماید آنها برای او سپری از آتش خواهند شد.(16)

 

5-4--قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص نِعْمَ الْوَلَدُ الْبَنَاتُ الْمُخَدَّرَاتُ مَنْ کَانَتْ عِنْدَهُ وَاحِدَهٌ جَعَلَهَا اللَّهُ سِتْراً مِنَ النَّارِ وَ مَنْ کَانَتْ عِنْدَهُ اثْنَتَانِ اَدْخَلَهُ اللَّهُ بِهَا الْجَنَّهَ وَ مَنْ یَکُنْ لَهُ ثَلَاثٌ اَوْ مِثْلُهُنَّ مِنَ الْاَخَوَاتِ وُضِعَ عَنْهُ الْجِهَادُ وَ الصَّدَقَهُ .

پیامبر (ص)فرمودند: چه خوب فرزندانی هستند دخترانِ با حیا. هر کس یکی از آنها را داشته باشد، خداوند آن دختر را برای او مانعی در برابر آتش دوزخ قرار می دهد.(17)

 

5-دختران عامل بهشتی شدن والدین

1-5-عن ابو عبدالله (ع) مَنْ کانَ لَهُ اُنْثی فَلَمْ یَنْبِذْها وَ لَمْ یُهِنْها وَ لَمْ یُوْثِرْ وَلَدَهُ عَلَیْها اَدْخَلَهُ اللّهُ الْجَنَّهَ.

امام صادق (ع): کسی که دختری داشته باشد و او را از خود نراند، با او اهانت نکند و پسران را بر او ترجیح ندهد خداوند متعال او را وارد بهشت می کند. (18)

 

2-5-ما مِن مُسلِمٍ تُدرِکُ لَهُ ابنَتانِ فَیَحسُنَ الَیهِما صَحِبَتاهُ الا ادَّخَلَتاهُ الجَنَّه.

مسلمانی که دو دخترش در خانه اش بالغ شوند و تا در خانه اند با آنها نیکی کند بی گمان به بهشت می رود.(19)

 

3-5-مَن عالَ ثَلاتَ بَناتٍ فَادَّبَهُنَّ وَ زَوَّجَهُنَّ وَ اَحسَنَ الَیهِنَّ فَلَهُ الجَنَّه.

هر که را سه دختر باشد و تربیتشان کند و شوهرشان دهد و با آنها به نیکی رفتار کند پاداشش بهشت است.(20)

 

4-5-عَنْ اَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص مَنْ عَالَ ثَلَاثَ بَنَاتٍ اَوْ ثَلَاثَ اَخَوَاتٍ وَجَبَتْ لَهُ الْجَنَّهُ فَقِیلَ یَا رَسُولَ اللَّهِ ص وَ اثْنَتَیْنِ فَقَالَ وَ اثْنَتَیْنِ فَقِیلَ یَا رَسُولَ اللَّهِ وَ وَاحِدَهً فَقَالَ وَ وَاحِدَهً .

رسول خدا فرمود: هر کس، سه دختر یا سه خواهر را اداره کند، بهشت برایش واجب است. گفته شد: ای رسول خدا دو تا چطور؟ فرمود: و دوتا. گفته شد: ای رسول خدا یکی چطور؟ فرمود: و یکی.» (21)

 

6-دختر نشانه خوش قدمی مادر

پیامبر اکرم (ص): از نشانه ای خوشبختی زن آن است که اولین فرزندش دختر باشد.  (22)

 

7-ارزش معنوی داشتن دختر

1-7-عَن النَبی (ص) مَنْ کانَتْ لَهُ اِبْنَهٌ واحِدَهٌ کانَتْ خَیْراً لَهُ مِنْ اَلْفِ حِجَّه وَ اَلْفِ غَزْوَه وَ اَلْفِ بَدَنَه وَ اَلْفِ ضِیافَه

پیامبر اکرم (ص): هر کس یک دختر داشته باشد برای او هزار حج مستحبی و هزار جنگ و جهاد مستحبی و انفاق هزار شتر و یا گاو و هزار مهمانی دادن در راه خدا بهتر است.  (23)

 

8- ورورد خیر و برکت به خانه پیامبر با ولادت یک دختر

وقتی پیامبر دختر دار شد قرآن فرمود : إِنَّا اَعْطَیْنَاکَ الْکَوْثَرَ . ما به تو کوثر (خیر و برکت فراوان) عطا کردیم.(24)

 

9-توجه خاص پیامبر به دختر خود

جامعه ای که مردم جاهلیت داشتن دختر را ننگ می دانستند پیامبر (ص) خم می شد و دست خود را می بوسید و می فرمود فداها ابوها یعنی پدرش فدای او باد.

1-9-قال رسول الله (ص)....فاطمهُ اعزُ البَریه عَلَّی.

پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله می‏فرمایند: فاطمه علیها السلام عزیزترین مردم در نزد من است. (25)


2-9-قال رسول الله (ص):... فداکِ ابوکِ یا فاطمه;
پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله می‏فرمایند: پدرت به قربان تو باد ای فاطمه. (26)

 

10-زنان بیشترین افراد اهل بهشت

1-10-عَنْ اَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ اَکْثَرُ اَهْلِ الْجَنَّهِ مِنَ الْمُسْتَضْعَفِینَ النِّسَاءُ عَلِمَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ ضَعْفَهُنَّ فَرَحِمَهُن.

امام صادق (ع): بیشترین اهل بهشت از مستضعفان زنان هستند که خداوند ضعف آنها را می داند و به آنها رحم می کند.(27)

 

11-جایگاه معنوی مادران

1-11-عَنِ النَّبِیِّ ص اَنَّهُ قَالَ الْجَنَّهُ تَحْتَ اَقْدَامِ الْاُمَّهَاتِ.

پیامبر (ص) : بهشت زیر پای مادران است.(28)

 

2-11-عَنِ النَّبِیِّ ص تَحْتَ اَقْدَامِ الْاُمَّهَاتِ رَوْضَهٌ مِنْ رِیَاضِ الْجَنَّهِ.

پیامبر (ص): زیر پای مادران باغی از باغهای بهشت است. (29)

3-11عَن فاطِمَه عَن النَبی(ص): الزم رجلها فَان الجَنه تَحتَ اقدَامها.

فاطمه زهرا (س) فرمودند پیامبر فرمود: ملازم مادر باش که بهشت زیر پاهای اوست.(30)

4-11-عَن النَبی (ص) اَلجَنَهُ بَنَاوُ ها اَقدامَ الاُمَهَات.

پیامبر (ص) فرمودند: زیر بنای بهشت، گام های مادران است.(31)

 

12-رابطه مستقیم ایمان، رسالت و ولایت با علاقه و محبت به زنان

 

1-12-عَنْ اَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ مَا اَظُنُّ رَجُلًا یَزْدَادُ فِی الْإِیمَانِ خَیْراً إِلَّا ازْدَادَ حُبّاً لِلنِّسَاءِ.

امام صادق (ع) : گمان نمی کنم مردی ایمانش افزایش یابد مگر اینکه علاقه و محبتش به زنان افزوده شود.(32)

 

2-12-عَنْ اَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ مَا اَظُنُّ رَجُلًا یَزْدَادُ فِی هَذَا الْاَمْرِ خَیْراً إِلَّا ازْدَادَ حُبّاً لِلنِّسَاء.

امام صادق (ع): گمان نمی کنم در (امر) ولایت مرد افزایشی حاصل شود و علاقه اش به زنان افزایش نیابد.(33)

 

3-12- قَالَ اَبُو عَبْدِ اللَّهِ ع مِنْ اَخْلَاقِ الْاَنْبِیَاءِ صَلَّی اللَّهُ عَلَیْهِمْ حُبُّ النِّسَاءِ.

امام صادق (ع): خلق و خوی پیامبران علاقه به زنان است.(34)

 

4-12-قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص مَا اُحِبُّ مِنْ دُنْیَاکُمْ إِلَّا النِّسَاءَ وَ الطِّیبَ.

پیامبر (ص) فرمودند: دوست داشتنی ترین چیز برای من در دنیا شما زن و بوی خوش است. (35)

 

13-نحوه توجه به ویژگیها و خصوصیات زنان

1-13-علی بن ابیطالب (ع):لا تملکُ المراهُ ما جاوَز نفسُها فَإنَّ المَراهَ ریحانهٌ وَ لَیسَت بِقَهرمانهٍ.

علی (ع): بیشتر از توان زنان از آنها کار نخواهید زیرا آنان گل خوشبو هستند و قهرمان نیستند.(36)

 

2-13-رسول الله (ص) قَالَ الْمَرْاَهُ نَهْرَمَانَهٌ وَ لَیْسَتْ بِقَهْرَمَانَهٍ.

پیامبر(ص): زنان گل هستند نه پهلوان.(37)

 

3-13-پیامبر در سفری به ساربان زنان توصیه فرمودند با شیشه ها (زنان) مدارا کن. (38)

 

با توجه به روایات مذکور، نباید روح و جسم لطیف و شفاف زنان را با رفتارهای غیر انسانی و عاطفی مکدر نمود.

 

14-چگونگی رفتار با زنان، مادران و دختران

1-14-قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص خَیْرُکُمْ خَیْرُکُمْ لِنِسَائِهِ وَ اَنَا خَیْرُکُمْ لِنِسَائِی .

پیامبر (ص) : بهترین شما شخصی است که با همسرش خوش رفتارتر باشد و من از تمامی شما نسبت به همسرم خوش رفتارترم.(39)

 

2-14-امیرالمومنین (ع): شما مردان را به خوشرفتاری با همسرانتان سفارش می کنم. (40)

 

3-14-امیرالمومنین در روز عید قربان بعد از خطبه فرمودند: با زنان خود نیکی کنید. ( 41)

 

 

4-14-اَنَّ النَّبِیَّ ص قَالَ إِنَّ اَکْمَلَ الْمُوْمِنِینَ إِیمَاناً اَحْسَنُهُمْ خُلُقاً وَ خِیَارُکُمْ خِیَارُکُمْ لِنِسَائِهِ .

پیامبر (ض) فرمودند: از میان مومنان، ایمان کسی کامل تر است که اخلاقش بهتر است و بهترین شما کسی است که برای همسرش بهتر باشد.(42)

 

5-14-قال رسول الله(ض): خیرُکم خیرُکم لِنِسَائکُم، و َبناتِکُم. 

از رسول خدا(ص) : بهترین شما بهترین شما با زنان و دختران تان هستید.(43)

 

6-14-اَخَذْتُمُوهُنَّ بِاَمَانَهِ اللَّهِ وَ اسْتَحْلَلْتُمْ فُرُوجَهُنَّ بِکِتَابِ اللَّهِ فَاتَّقُوا اللَّهَ فِی النِّسَاءِ وَ اسْتَوْصُوا بِهِنَّ خَیْراً.

پیامبر (ص) در حجه الوداع فرمودند : شما همسرانتان را به امانت الهی گرفته اید و آنان به کتاب الهی بر شما حلال شده اند پس در مورد زنان تقوای الهی پیشه کنید و سفارش خوب آنها را قبول کنید. (44)

 

7-14الإمامُ الصّادقُ(ع): جاءَ رجُلٌ إلَی النَّبیِّ صلی‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم فقالَ : یا رسولَ اللّه ، مَن ابَرُّ ؟ قالَ : اُمَّکَ ، قالَ : ثُمّ مَن ؟ قالَ : اُمَّکَ ، قالَ : ثُمَّ مَن ؟ قالَ : اُمَّکَ ، قالَ : ثُمّ مَن ؟ قالَ : اباکَ .

امام صادق(ع): مردی خدمت پیامبر صلی‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم آمد و عرض کرد : ای رسول خدا ، به چه کسی نیکی کنم ؟ فرمود : به مادرت . عرض کرد : سپس به چه کسی ؟ فرمود : به مادرت . عرض کرد : بعد از او به چه کسی ؟ فرمود : به مادرت . عرض کرد : سپس به چه کسی ؟ فرمود : به پدرت .(45)

 

8-14-وَ فِی حَدِیثِ الْحَوْلَاءِ بِالسَّنَدِ الْمُتَقَدِّمِ قَالَ فَقَالَتِ الْحَوْلَاءُ یَا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّی اللَّهُ عَلَیْکَ هَذَا کُلُّهُ لِلرَّجُلِ قَالَ نَعَمْ قَالَتْ فَمَا لِلنِّسَاءِ عَلَی الرِّجَالِ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص اَخْبَرَنِی اَخِی جَبْرَئِیلُ وَ لَمْ یَزَلْ یُوصِینِی بِالنِّسَاءِ حَتَّی ظَنَنْتُ اَنْ لَا یَحِلَّ لِزَوْجِهَا اَنْ یَقُولَ لَهَا اُفٍّ یَا مُحَمَّدُ اتَّقُوا اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ فِی النِّسَاءِ... فَاشفِقُوا عَلَیهِنَّ وَ طَیِّبوا قُلُبَهُنَّ حَتَّی یَقِفنَ مَعَکُم...  

حولاء گفت یا رسول الله کلاً در مورد حق مردان گفتید  در مورد حق ما زنان هم چیزی بگویید. پیامبر فرمود: برادرم جبرئیل آنقدر زنان را به من سفارش کرد گمان کردم که شوهرش حق ندارد به او کمترین حرف ملال آور و یا کمترازگل بگوید جبرئیل عرض کرد: ای محمد (ص) در مورد رفتار با زنان رعایت تقوای الهی بنمایید... آنچنان با شفقت و مهربانی با زنانتان رفتار کنید که همیشه قلبهایشان با شما باشد.(46)

 

 

9-14-امام صادق (ع): خدا رحمت کند مردی را که رابطه بین خود و همسرش را نیکو قرار دهد. (47)

 

 

 

10-14-عَنْ اَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ کُلُّ مَنِ اشْتَدَّ لَنَا حُبّاً اشْتَدَّ لِلنِّسَاءِ حُبّا.  

امام صادق (ع): هر کس بیشتر دوستدار ما (خاندان عصمت و طهارت) باشد، به زن ها (همسرش) نیز بیشتر دوستی می کند .(48)

 

11-14-فَدَارِهَا عَلَی کُلِّ حَالٍ وَ اَحْسِنِ الصُّحْبَهَ لَهَا فَیَصْفُوَ عَیْشُک.

حضرت امیرالمومنین علی علیه السلام می فرمایند: همیشه با همسرت مدارا کن، و با او به نیکی همنشینی کن تا زندگیت باصفا شود .(49)

 

12-14-قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص فِی حَدِیثٍ وَ مَنِ اتَّخَذَ زَوْجَهً فَلْیُکْرِمْهَا.

پیامبر (ص) فرمود: هر کس زن‏ گرفت ، ‏باید او را گرامی و محترم بشمارد.(50)

 

13-14-رسول اکرم صلی الله علیه و آله :اِستَوصُوا بِالنِّساءِ خَیرا.
پیامبر(ص): یکدیگر را به رفتار نیک با زنان سفارش کنید.(51)

 

14-14-عَنِ النَّبِیِّ ص قَالَ مَنْ کَانَ لَهُ امْرَاَهٌ تُوْذِیهِ لَمْ یَقْبَلِ اللَّهُ صَلَاتَهَا وَ لَا حَسَنَهً مِنْ عَمَلِهَا حَتَّی تُعِینَهُ وَ تُرْضِیَهُ وَ إِنْ صَامَتِ الدَّهْرَ وَ قَامَتْ وَ اَعْتَقَتِ الرِّقَابَ وَ اَنْفَقَتِ الْاَمْوَالَ فِی سَبِیلِ اللَّهِ وَ کَانَتْ اَوَّلَ مَنْ تَرِدُ النَّارَ ثُمَّ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص وَ عَلَی الرَّجُلِ مِثْلُ ذَلِکَ الْوِزْرِ.

پیامبر (ص): کسی که زنی دارد که [آن زن] به او آزار می رساند، خداوند نماز و کارهای نیک زن را نمی پذیرد تا اینکه به مرد کمک و او را راضی کند، اگر چه این زن تمام عمر را روزه بگیرد و نماز بخواند و بندگان را آزاد و دارایی [اش] را در راه خدا انفاق کند . و این زن نخستین کسی است که وارد آتش جهنم می شود . سپس حضرت فرمودند: مرد نیز چنین گناه و عذابی دارد اگر زنش را آزار رساند و [به او] ستم کند .(52)

 

15-14-قال رسول الله صلّی الله علیه و آله و سلّم :خَیرُکُم، خَیرُکُم لِاهلِهِ وَ انا خَیرُکُم لِاهلی، ما اکرَمَ النِّساءَ إلّا کَریمٌ وَ لا اهانَهُنَّ إلّا لَئیمٌ.

پیامبر (ص): بهترین شما کسی است که برای خانواده اش بهتر باشد، و من از همه شما برای خانواده ام بهترم. زنان را گرامی نمی دارد، مگر انسان بزرگوار و به آنان اهانت نمی کند، مگر شخص پست و بی مقدار.(53)

 

 

16-14-عن الرضا(ع) قال رسول اللّه صلّی اللّه علیه و آله و سلّم: إنّ اللّه تبارک و تعالی علی الاناث اراف منه علی الذکور و ما من رجل یدخل فرحه علی امراه بینه و بینها حرمه إلّا فرّحه اللّه تعالی یوم القیامه .

از امام رضا علیه السّلام است که فرمودند: حضرت رسول (صلی‌الله علیه و آله) فرمودند: خداوند متعال به زنان مهربانتر از مردان است، هر مردی که به زنی از ارحامش محبت کند و موجبات خوشحالی او را فراهم سازد، خداوند روز قیامت او را خوشحال می‌‏کند. (54)


17-14-پیامبر اکرم (ص): هنگام دادن هدیه دختران را مقدم بدارید.  (55)

 

18-14-قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص مَنْ دَخَلَ السُّوقَ فَاشْتَرَی تُحْفَهً فَحَمَلَهَا إِلَی عِیَالِهِ کَانَ کَحَامِلِ صَدَقَهٍ إِلَی قَوْمٍ مَحَاوِیجَ وَ لْیَبْدَاْ بِالْإِنَاثِ قَبْلَ الذُّکُورِ فَإِنَّ مَنْ فَرَّحَ ابْنَتَهُ فَکَاَنَّمَا اَعْتَقَ رَقَبَهً مِنْ وُلْدِ إِسْمَاعِیلَ.

پیامبر (ص)فرمودند: هر کس به بازار رود و هدیه ای برای خانواده اش بخرد و ببرد، [پاداش او ] مانند کسی است که برای نیازمندان صدقه می برد [ . و هنگامی که هدیه را به خانه می برد]، باید، قبل از پسران، به دختران بدهد، زیرا کسی که دخترش را شادمان کند، مانند کسی است که یک بنده از فرزندان اسماعیل را آزاد کرده است . و هر کس [با دادن هدیه ای ] چشم پسری را روشن کند، گویا از ترس خدا گریسته است و هر کس از ترس خدا بگرید، خداوند او را داخل نعمت های بهشت کند .(56)

 

15-زن مونس و همدم همسر

1-15-عَنْ اَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع فِی حَدِیثٍ طَوِیلٍ قَالَ سُمِّیَ النِّسَاءُ نِسَاءً لِاَنَّهُ لَمْ یَکُنْ لآِدَمَ اُنْسٌ غَیْرَ حَوَّاءَ

امام صادق(ع): زن را نساء نامیدند چون مونس همسر خود است و برای حضرت آدم مونسی غیر از خدا نبود.(57)

 

16-ارزش کار و کمک به دختر

1-16-إِذَا اَصَابَ الرَّجُلُ ابْنَهً بَعَثَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ إِلَیْهَا مَلَکاً فَاَمَرَّ جَنَاحَهُ عَلَی رَاْسِهَا وَ صَدْرِهَا وَ قَالَ ضَعِیفَهٌ خُلِقَتْ مِنْ ضَعْفٍ الْمُنْفِقُ عَلَیْهَا مُعَان.

امام صادق(ع): آن­ گاه که مردی صاحب دختری شد، خداوند فرشته­ای به سوی نوزادش روانه می­کند که بال بر سر و سینه او کشد و گوید: کودکی ضعیف آفریده شده است. انفاق‌کنندگان بر او از سوی خداوند یاری خواهند شد.(58)

 

17-آزادی برده در قبال قتل دختر

قیص بن عصام که از اشراف و روسای قبیله بنی تیمم در جاهلیت بود و پس از ظهور پیامبر (ص) اسلام آورد؛ روزی به خدمت پیامبر (ص) آمد و عرض کرد: در گذشته گروهی از پدران بر اثر جهل و نادانی دختران بی گناه خود را زنده بگور می کردند، من نیز سیزده دختر خود را به این سرنوشت شوم مبتلا ساختم! پیامبر از شنیدن این سخن سخت ناراحت شدند و در حالیکه اشک می ریختند فرمودند:"مَن لا یَرحَم لا یُرحَم " کسی که رحم نکند به او رحم نخواهد شد. سپس به قیص فرمودند: روز بدی در پیش داری! قیص عرض کرد چه کنم تا بار گناهم سبک شود؟ حضرت فرمودند: به تعداد دخترانی که کشته ای بندگانی آزاد کن شاید بار گناهت سبک شود.(59)

 

18-عنایت خداوند به حضرت ابراهیم با اعطای دختر به ایشان

حضرت ابراهیم از خداوند فرزندی خواست که بعد از او نوبه کند(صفت نیکش را بگوید) خداوند به او دختری عطا نمود. ( 60)

 

19-دختری که هفتاد پیامبر از نسل او بود.

در داستان حضرت موسی و خضر که در قرآن ذکر شده، پسری به امر خداوند و به دست حضرت خضر به هلاکت رسید ... خداوند به والدین آن پسر دختری داد که هفتاد پیامبر از نسل آن دختر بودند. (61)

 

20-ارزش کار زن در خانه و پاداش حمل و بچه داری او

1-20-قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص یَا حَوْلَاءُ مَا مِنِ امْرَاَهٍ تَکْسُو زَوْجَهَا إِلَّا کَسَاهَا اللَّهُ یَوْمَ الْقِیَامَهِ سَبْعِینَ خِلْعَهً مِنَ الْجَنَّهِ کُلُّ خِلْعَهٍ مِنْهَا مِثْلُ شَقَائِقِ النُّعْمَانِ وَ الرَّیْحَانِ وَ تُعْطَی یَوْمَ الْقِیَامَهِ اَرْبَعُونَ جَارِیَهً تَخْدُمُهَا مِنَ الْحُورِ الْعِینِ یَا حَوْلَاءُ وَ الَّذِی بَعَثَنِی بِالْحَقِّ نَبِیّاً وَ رَسُولًا وَ مُبَشِّراً وَ نَذِیراً مَا مِنِ امْرَاَهٍ تَحْمِلُ مِنْ زَوْجِهَا وَلَداً إِلَّا کَانَتْ فِی ظِلِّ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ حَتَّی یُصِیبَهَا طَلْقٌ یَکُونُ لَهَا بِکُلِّ طَلْقَهٍ عِتْقُ رَقَبَهٍ مُوْمِنَهٍ فَإِذَا وَضَعَتْ حَمْلَهَا وَ اَخَذَتْ فِی رَضَاعِهِ فَمَا یَمَصُّ الْوَلَدُ مَصَّهً مِنْ لَبَنِ اُمِّهِ إِلَّا کَانَ بَیْنَ یَدَیْهَا نُوراً سَاطِعاً یَوْمَ الْقِیَامَهِ یُعْجِبُ مَنْ رَآهَا مِنَ الْاَوَّلِینَ وَ الْآخِرِینَ وَ کُتِبَتْ صَائِمَهً قَائِمَهً وَ إِنْ کَانَتْ غَیْرَ مُفْطِرَهٍ کُتِبَ لَهَا صِیَامُ الدَّهْرِ کُلِّهِ وَ قِیَامُهُ فَإِذَا فَطَمَتْ وَلَدَهَا قَالَ الْحَقُّ جَلَّ ذِکْرُهُ یَا اَیَّتُهَا الْمَرْاَهُ قَدْ غَفَرْتُ لَکِ مَا تَقَدَّمَ مِنَ الذُّنُوبِ فَاسْتَاْنِفِی الْعَمَلَ الْخَبَرَ.

رسول الله (ص) فرمودند: ای حولا خانمی نیست که همسرش را بپوشاند مگر اینکه خداوند روز قیامت هفتاد خلعت (لباس) بهشتی به او بپوشاند که هر خلعتی از آن مثل برگ شقایق لطیف و مثل برگ ریحان خوشبو است و روز قیامت چهل خدمتکار از کارگزاران بهشت به او عطا کند که در خدمت او باشند.(62)

 

 

2-20-عَنْ اَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع اَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ص قَالَ اَیُّمَا امْرَاَهٍ رَفَعَتْ مِنْ بَیْتِ زَوْجِهَا شَیْئاً مِنْ مَوْضِعٍ إِلَی مَوْضِعٍ تُرِیدُ بِهِ صَلَاحاً نَظَرَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ إِلَیْهَا وَ مَنْ نَظَرَ اللَّهُ إِلَیْهِ لَمْ یُعَذِّبْهُ فَقَالَتْ اُمُّ سَلَمَهَ رَضِیَ اللَّهُ عَنْهَا ذَهَبَ الرِّجَالُ بِکُلِّ خَیْرٍ فَاَیُّ شَیْ‏ءٍ لِلنِّسَاءِ وَ الْمَسَاکِینِ فَقَالَ ص بَلَی إِذَا حَمَلَتِ الْمَرْاَهُ کَانَتْ بِمَنْزِلَهِ الصَّائِمِ الْقَائِمِ الْمُجَاهِدِ بِنَفْسِهِ وَ مَالِهِ فِی سَبِیلِ اللَّهِ فَإِذَا وَضَعَتْ کَانَ لَهَا مِنَ الْاَجْرِ مَا لَا تَدْرِی مَا هُو لِعِظَمِهِ فَإِذَا اَرْضَعَتْ کَانَ لَهَا بِکُلِّ مَصَّهٍ کَعِدْلِ عِتْقِ مُحَرَّرٍ مِنْ وُلْدِ إِسْمَاعِیلَ فَإِذَا فَرَغَتْ مِنْ رَضَاعِهِ ضَرَبَ مَلَکٌ کَرِیمٌ عَلَی جَنْبِهَا وَ قَالَ اسْتَاْنِفِی الْعَمَلَ فَقَدْ غُفِرَ لَکِ .

امام صادق(ع) فرمودند: هر زنی که چیزی را در خانه شوهر از زمین بردارد و قصدش نظافت و تمیزی خانه باشد خداوند به او نظر می کند و هر کسی که خدا به او نظر کند او را عذاب نمی کند. ام سلمه عرض کرد: ای رسول خدا صلی الله علیه وآله همه افتخارات نصیب مردان شده، پس زنان چه سهمی از این افتخارات دارند؟ پیامبرصلی الله علیه وآله فر مود: آری (زنان هم افتخارات فراوانی دارند)! هنگامی که زن، باردار می شود در مدت حمل به منزله روزه دار و شب زنده دار و مانند کسی است که با جان و مال در راه خدا جهاد می کند. چون وضع حمل می نماید، خدا آنقدر به او پاداش می دهد که هیچ کس اندازه اش را نمی داند. هنگامی که فرزندش را شیر می دهد، در برابر هر مکیدن کودک، خداوند پاداش آزاد کردن برده ای از فرزندان اسماعیل را به او می دهد و هنگامی که دوران شیرخوارگی کودک تمام شود، یکی از فرشتگان بزرگوار خداوند بر پهلوی او می زند و می گوید: اعمال خود را از نو آغازکن؛ چراکه خداوند همه گناهان تو را بخشیده است.(63) 

 

3-20-قَالَ اَبُو عَبدالله ع الِامْرَاَهُ الصَّالِحَهُ خَیْرٌ مِنْ اَلْفِ رَجُلٍ غَیْرِ صَالِحٍ وَ اَیُّمَا امْرَاَهٍ خَدَمَتْ زَوْجَهَا سَبْعَهَ اَیَّامٍ اَغْلَقَ اللَّهُ عَنْهَا سَبْعَهَ اَبْوَابِ النَّارِ وَ فَتَحَ لَهَا ثَمَانِیَهَ اَبْوَابِ الْجَنَّهِ تَدْخُلُ مِنْ اَیِّهَا شَاءَتْ.

امام صادق (ع) فرمودند: یک زن صالح بهتر است از هزار مرد غیر صالح. هر زنی که هفت روز شوهرش را خدمت کند، خداوند هفت در دوزخ را به روی او ببندد و هشت در بهشت را به رویش بگشاید، تا از هر در که خواهد وارد شود.(64)

 

4-20-انِ النَّبِیِّ ص اَنَّهُ قَالَ اَیُّمَا امْرَاَهٍ خَدَمَتْ زَوْجَهَا سَبْعَهَ اَیَّامٍ اَغْلَقَ اللَّهُ عَلَیْهَا سَبْعَهَ اَبْوَابِ النِّیرَانِ وَ فَتَحَ لَهَا اَبْوَابَ الْجِنَانِ الثَّمَانِیَهَ تَدْخُلُ مِنْ اَیِّهَا شَاءَتْ.

پیامبر (ص):هر زنی که هفت روز شوهرش را خدمت کند، خداوند هفت در دوزخ را به روی او ببندد و هشت در بهشت را به رویش بگشاید، تا از هر در که خواهد وارد شود.(65)

 

5-20-قَالَ ابو عبدالله ع مَا مِنِ امْرَاَهٍ تَسْقِی زَوْجَهَا شَرْبَهً مِنْ مَاءٍ إِلَّا کَانَ خَیْراً لَهَا مِنْ عِبَادَهِ سَنَهٍ صِیَامِ نَهَارِهَا وَ قِیَامِ لَیْلِهَا وَ یَبْنِی اللَّهُ لَهَا بِکُلِّ شَرْبَهٍ تَسْقِی زَوْجَهَا مَدِینَهً فِی الْجَنَّهِ وَ غَفَرَ لَهَا سِتِّینَ خَطِیئَه.

امام صادق (ع): هیچ زنی نیست که جرعه ای آب به شوهرش بنوشاند، مگر این که این عمل او از عبادت یک سال که روزها را روزه و شب ها را به نماز مشغول باشد، برتر است و خداوند به اندازه هر جرعه که به شوهرش نوشانیده، شهری در بهشت بنا می کند و شصت گناه او را می بخشد.(66)

 

6-20-قال رسول الله(ص): احداکن فِی بَیِتها تدرک جَهاد المُجَاهِدیِن اِنشَاءَالله.

 پیامبر (ص) فرمودند هر یک از شما زنان با اشتغال در خانه خویش به ثواب مجاهدان دست خواهد یافت.(67)

 

7-20-حضرت زهرا (س) تقاضای خدمتکار از پیامبر (ص) نمودند . پیامبر (ص) فرمودند: می ترسم اگر کنیزی داشته باشی اجر و ثواب خدمت در خانه از تو گرفته شود. (68)

 

8-20-راوی گوید: حضرت رسول بر فاطمه (س) وارد شد و فاطمه (ع) در حال چرخاندن سنگ آسیاب بود. پیامبر (ص) چون نگاهش یه حضرت زهرا (س) افتاد گریست و فرمود: بشتاب در سختی های دنیا برای نعمتهای آخرت. پس خداوند این آیه را نازل کرد؛ و للاخره خیر لک من اولی .(69)

 


9-20-وَ جَاءَ رَجُلٌ إِلَی رَسُولِ اللَّهِ ص فَقَالَ إِنَّ لِی زَوْجَهً إِذَا دَخَلْتُ تَلَقَّتْنِی وَ إِذَا خَرَجْتُ شَیَّعَتْنِی وَ إِذَا رَاَتْنِی مَهْمُوماً قَالَتْ مَا یُهِمُّکَ إِنْ کُنْتَ تَهْتَمُّ لِرِزْقِکَ فَقَدْ تَکَفَّلَ لَکَ بِهِ غَیْرُکَ وَ إِنْ کُنْتَ تَهْتَمُّ بِاَمْرِ آخِرَتِکَ فَزَادَکَ اللَّهُ هَمّاً فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص إِنَّ لِلَّهِ عُمَّالًا وَ هَذِهِ مِنْ عُمَّالِهِ لَهَا نِصْفُ اَجْرِ الشَّهِیدِ.

مردی خدمت رسول خدا(ص) آمد و عرض کرد؛ همسری دارم که هرگاه وارد خانه می شوم به استقبالم می آید و چون خارج می شوم بدرقه ام می کند و زمانی که مرا اندوهگین می بیند ، می گوید : اگر برای روزی و هزینه زندگی غصه می خوری ، بدان که خدای بزرگ آن را برعهده گرفته است و اگر برای آخرت خود غصه می خوری، خدا اندوهت را افزون کند(بیشتر به فکر آخرت باشی) . حضرت پیامبر (ص) فرمودند: خدا روی زمین کارگزارانی دارد و این زن یکی از کارگزاران خداست، او نیمی از پاداش شهید را دارد.(70)

 

10-20-عَنْ عَلِیٍّ ع قَالَ ذَکَرَ رَسُولُ اللَّهِ ص الْجِهَادَ فَقَالَتِ امْرَاَهٌ لِرَسُولِ اللَّهِ ص یَا رَسُولَ اللَّهِ فَمَا لِلنِّسَاءِ مِنْ هَذَا شَیْ‏ءٌ فَقَالَ بَلَی لِلْمَرْاَهِ مَا بَیْنَ حَمْلِهَا إِلَی وَضْعِهَا إِلَی فِطَامِهَا مِنَ الْاَجْرِ کَالْمُرَابِطِ فِی سَبِیلِ اللَّهِ فَإِنْ هَلَکَتْ فِیمَا بَیْنَ ذَلِکَ کَانَ لَهَا مِثْلُ مَنْزِلَهِ الشَّهِیدِ.

امیرالمومنین (ع) فرمود پیامبر درباره جهاد صحبت می کردند. زنی از پیامبر پرسید یا رسول الله جهاد بر زنان نیست؟ رسول خدا(ص)  فرمود: زن از هنگام بارداری تا هنگام شیر گرفتن کودک مانند رزمنده در راه خداست و اگر در این مدت جان دهد پاداش شهید دارد.(71)

 

11-20عن النبی(ص): المراه فی حملها إلی وضعها إلی فصالها کالمرابط فی سبیل اللّه‏، و إن ماتت فیما بین ذلک فان لها اجر شهید.

پیامبر (ص): زن هنگام حمل و تا پایان شیر دادن در اجر مانند شهید در راه خداست. (72)

 

12-20امام صادق (ع) : هر زنی در حال زائیدن بمیرد با شهدا محشور می شود.

 

 

حاصل سخن؛ با توجه به روایات مذکور نوع زن (دختر، همسر، مادر و ...) از دید پیامبر (ص) و ائمه اطهار از مزایا و احترامات خاصی برخوردار می باشد. که در مقایسه با آیین و مرام های مختلف دنیا و قبل از اسلام، ارزش والای مقام زن و نقش اسلام در احیای شخصیت انسانی او بهتر هویدا می گردد.

 

 

 

من آن زنم که ...

خالقم سوره ای به نامم نازل کرد، طواف نساء را واجب کرد که بدون آن حج قبول نیست، و حجر اسماعیل را جزء مطاف قرار داد که هاجر در آن مدفون است و امر فرمود هفت بار پا در جای پای هاجر گذارید  و سعی نمایید.

خالقم روح خود را  به موجودی در وجود من دمید، برخی از سرشت و صفات انسانها از شیر من است.

 هر روزپاسداری از کودکانم ثوابی عظیم دارد. اگر یک ساعت همسرم با محبت با من انس بگیرد برای او برابر با هزار سال عبادت است . من عاشق سوره کوثرم ... سوره ای که گواهی می دهد نسل پیامبر نسلی است که از سلاله یک زن است

 

 

پی نوشت:

1- اصول کافی ج 5 ص332، تهذیب ج 7 ص 403، وسائل الشیعه ج 20 ص 33، بحارالانوار ج 100ص 233 ،مستدرک الوسائل، ج 14، ص174، حدیث 16424

2-من لا یحضره الفقیه ج 3 ص 385 حدیث 4352

3-بحارالانوار، ج103، ص238، ح39

4-صول کافی ج 6ص 5

5-اصول کافی ج 6 ص 6، وسائل الشیعه ج 21، ص 367، حدیث 27320

6-سوره انعام آیه 160

7-وسائل‏الشیعه، ج21 ، ص 367

8-میزان الحکمه ج 13ص 443 ح226

9-کنزالعمّال  حدیث 45374 منتخب میزان الحکمه : 612

10-مستدرک الوسائل، ج 15، ص 115

11-بحارالانوار، ج 104، ص 91

12-مستدرک‏الوسائل  ج 15 ص 116

13-مستدرک الوسائل ج 15 ص 116

14-میزان الحکمه ج1 ص 107حدیث 403

15-نهج الفصاحه ح 2388

16-مستدرک الوسائل ج 15 ص 118 ح 17718

17- بحارالانوار ج 101 ص 91

18--مستدرک الوسائل باب 5

19-نهج الفصاحه ح 2696

20-نهج الفصاحه َح 2925

21-اصول کافی ج 6 ص 6، مستدرک الوسائل ج 15ص 116

22-بحارالانوار ج 101 ص 98

23-وسائل الشیعه ج 2ص 65

24-سوره کوثر آیه1

25-الامالی، شیخ مفید، ص‏۲۵۹

26-بحارالانوار، ج‏۲۲، ص‏۴۹۰ .

27-من لا یحضره الفقیه ج 3، ص 428، حدیث 4628، وسائل الشیعه ج 20  ص 168 حدیث 25326

28-کنزالعمال ج 16ص 461، مستدرک الوسائل ج 15 ص 181 حدیث17933

29- مستدرک الوسائل،‌ ج 15، ص 178.

30-کنزالعمال ج 6 ص 461

31-موسوعه اطراف الحدیث النبوی ج 4 ص 513

32-اصول کافی ج5ص 320، من لا یحضره الفقیه ج 3ص 384 حدیث 4351

33-وسائل الشیعه ج 20 ص 22

34-اصول کافی ج 5 ص 320، بحارالانوار ج 100

35-اصول کافی ج 5 ص 321

36-غررالحکم ص 408 ح 9380

37-مستدرک الوسائل ج 14 ص 252

38-المبسوط طوسی ج 8 ص 225

39-من لا یحضره الفقیه ج 3 ص 443 ح 4538 ،وسائل الشیعه ج 20 ص

40-بحارالانوار ج 77 ص407

41- بحار الانوار ج 91 ص 101 و مصباح المتهجد ص 664

42-بحارالانوار ج 68، ص 389. وسائل الشیعه ج 12 ص 156

43-القطب الراوندی فی لبّ اللبا

44-وسائل شیعه ج 21 ص 517 بحارالانوار ج : 73 ص : 350

45-ااصول کافی : 2ج ص 159 . منتخب میزان الحکمه : 614

46-مستدرک الوسائل ج 14 ص 253

47-فهرس الروایات الفقیهه ج 2 ص 1397

48-وسائل‏الشیعه ج 20 ص 24

49-من لا یحضره الفقیه ج 4 ص 392

50-مستدرک الوسائل ج 14 ص 249

51-بحارالانوار، ج33، ص628، ح744

52-وسائل الشیعه ج 20ص 164 حدیث 25315

53-نهج الفصاحه ح 1520

54- مسند الإمام الرضا علیه السلام، ج‏2، ص277

55-نهج الفصاحه ص 365)

56-وسائل‏الشیعه ج : 21 ص : 515 ح 27728

57-بحار الانوار ج 11 ص 109و علل الشرایع ج 1 ص 17

58-من لا یحضره الفقیه، ج‏3، ص482

59-تفسیر نمونه ج 11 ص 243

60-فروع کافی باب فضل البنات ج 6 ص 4

61-فروع کافی، باب فضل البنات ج 6ص4

62-مستدرک‏الوسائل ج : 15 ص : 156

63-بحارالانوار ج 101 ص 106، وسائل‏الشیعه ج 21 ص 451

64-وسائل الشیعه ج 20 ص 172

65-مستدرک الوسائل ج 14 ص 254

66-وسائل الشیعه ج 20 ص 172

67-نهج الفصاحه، ح 2892

68-بحارالانوار ج 104ص 106

69-بحار الانوار ج 16 ص 143

70-من لا یحضره الفقیه ج 3ص 299 حدیث 4369، وسائل الشیعه ج 14 ص 17

71-من لا یحضره الفقیه ج 3 ص 561، بحارالانوار ج 101 ص 97

72-وسائل ج 15ص 638