11-طبق روایات منظور از «بئر معطله» و «قصر مشید» در آیه 45 سوره حج چه کسانی هستند؟

خداوند در آیه 45 سوره حج می فرماید:

فَکَاَیِّنْ مِنْ قَرْیَهٍ اَهْلَکْنَاهَا وَهِیَ ظَالِمَهٌ فَهِیَ خَاوِیَهٌ عَلَی عُرُوشِهَا وَبِئْرٍ مُعَطَّلَهٍ وَقَصْرٍ مَشِیدٍ ﴿﴾

«چه بسیار شهرها و آبادی هایی که آنها را نابود و هلاک کردیم در حالی که (مردمش) ستمگر بودند، به گونه‌ای که بر سقف های خود فرو ریخت! (نخست سقف ها ویران گشت و بعد دیوارها بر روی سقف ها)! و چه بسیار چاه پر آب که بی‌صاحب ماند و چه بسیار قصرهای محکم و مرتفع!»

این آیه یکی دیگر از آیاتی است که به فرموده ائمه (ع) درباره وجود مبارک حضرت ولی عصر(عج) سخن می‌گوید.

طبق فرمایش امام موسی کاظم (ع) «بئر معطله» چاهی که به حال خود رها شده،  امامی است که سکوت کرده (مجبور به سکوتش کرده اند) و «قصر مشید» به معنای  قصر سربه فلک کشیده، امام ناطق است.(اصول کافی، کلینی، ج1، ص427؛ کمال الدین و تمام النعمه، صدوق، ج2، ص417)

علی ابراهیم قمی در ادامه فرمایش امام بیان می‌کند: این آیه مَثَل آل محمد(ص) است. بئرمعطله به معنای چاهی است که آب از آن کشیده نمی‌شود، منظور همان امام غایب است که علمی از او گرفته نمی‌شود و قصر مشید‌؛ بنای مرتفع و بلند است و همانند امیر المومنین و ائمه(ع) می باشد که فضایلشان تمامی عالم را خواهد گرفت و خداوند می‌فرماید «آن را  بر تمامی آیین ها غالب می‌گرداند، هرچند مشرکان کراهت داشته باشند.»

 نمونه بارز این حدیث در تاریخ، وجود مبارک امیرالمومنین (ع) بوده است که مجبور به 25 سال خانه نشینی گردیدند؛ زیرا مردم آن مخزن علم خداوند و آب گوارا و شاداب کننده جان بشریت را به بیل زدن گماشتند و از وجود پرفیض ایشان استفاده ای نمی‌کردند. اکنون نیز آن کسی که باید حقایق ناب الهی را به بشر بیاموزد به اجبار سکوت اختیار نموده است؛ گویی که نمی توان در ظاهر از او بهره‌ای برد.

به کوشش فاطمه مجیدی

منبع: کتاب ماء معین، دکتر اسدی گرمارودی، ص 68